همزمان با روز بزرگداشت حكیم ابوالقاسم فردوسی، برنامه «پیك صبا» از رادیو صبا در گفتوگویی با دكتر موحد، دبیركل بنیاد فردوسی، به بررسی جایگاه این شاعر بزرگ در هویت فرهنگی ایران و راههای معرفی شاهنامه به نسل جدید پرداخت.
به گزارش روابط عمومی رادیو صبا، دكتر موحد در ابتدای این گفتوگو با تبریك بیستویكمین دوره بزرگداشت فردوسی و پاسداشت زبان فارسی گفت: آیینهای بزرگداشت فردوسی امسال در چند شهر برگزار شده و اكنون گام دوم این برنامهها در شیراز و در جوار آرامگاه سعدی در حال برگزاری است. به گفته او پیش از این نیز برنامههایی در تهران، توس و مشهد برگزار شده و اكنون شیراز ادب میزبان این رویداد فرهنگی است.
وی درباره فلسفه نامگذاری روزی به نام فردوسی توضیح داد: پاسداشت زبان فارسی و یادآوری نقش فردوسی در حفظ هویت فرهنگی ایران، از مهمترین دلایل این نامگذاری است. فردوسی پلی میان تاریخ و تمدن كهن ایران و دوران ایران اسلامی ایجاد كرده و با سرودن شاهنامه توانسته میراث فرهنگی، اخلاقی و دانشی ایرانیان را برای نسلهای بعدی حفظ كند. او همچنین تأكید كرد كه شاهنامه بزرگترین حماسه جهان به شمار میرود و زبان فارسی را در هزار سال پیش به اوج شكوفایی رسانده است.
دبیركل بنیاد فردوسی با اشاره به فعالیتهای این بنیاد گفت: طی بیش از دو دهه گذشته تلاش شده است نام فردوسی و شاهنامه در سطح ملی و جهانی بیش از پیش شناسانده شود. ثبت میراثهایی همچون شاهنامهخوانی، نقالی، آیینهای پهلوانی و حتی ثبت برخی شهرها به عنوان شهرهای ادبی در یونسكو از جمله اقداماتی است كه در راستای معرفی این میراث فرهنگی انجام شده است.
موحد در ادامه درباره شخصیتهای الهامبخش شاهنامه برای جامعه امروز گفت: هر یك از شخصیتهای این اثر بزرگ میتوانند الگویی برای زندگی باشند. رستم نماد پهلوانی و شجاعت است، سیاوش نمونه پاكی و مظلومیت به شمار میرود و شخصیتهایی مانند كیومرث، كتایون، گردآفرید و تهمینه نیز هر كدام جلوهای از فرهنگ، اخلاق و هویت ایرانی را بازتاب میدهند. به گفته او، ماندگاری نامهای شاهنامهای در میان ایرانیان نشاندهنده پیوند عمیق مردم با این اثر حماسی است و به همین دلیل شاهنامه را میتوان «دانشنامه و شناسنامه ایرانیان» دانست.
او درباره راههای جذب نسل جوان به شاهنامه نیز تأكید كرد: برای آشنایی بیشتر كودكان و نوجوانان با این اثر باید از ابزارهای نوین و قالبهای جذاب استفاده كرد. تولید آثار نمایشی، برنامههای رادیویی و تلویزیونی، كتابهای سادهسازی شده و فعالیتهای هنری میتواند در این مسیر مؤثر باشد. وی همچنین از همكاری بنیاد فردوسی با رادیو نمایش خبر داد و گفت در قالب این همكاری، داستانهای شاهنامه برای گروههای سنی مختلف به صورت نمایشی تولید میشود. از جمله این آثار، كتاب «شاهنمك» است كه بازخوانی سادهای از شاهنامه برای كودكان به شمار میرود و در قالب برنامهای نمایشی در حال تولید است.
در پایان این گفتوگو، دكتر موحد به بیتی از آغاز شاهنامه اشاره كرد كه بیش از همه بر او تأثیر گذاشته است:
«به نام خداوند جان و خرد / كز این برتر اندیشه برنگذرد»
او تأكید كرد كه این بیت یادآور جایگاه خرد، ایمان و هویت در فرهنگ ایرانی است و نشان میدهد كه میراث فكری شاعران بزرگی همچون فردوسی، حافظ و سعدی همچنان میتواند الهامبخش نسلهای امروز و آینده باشد.
